Łzawienie oczu u psa: budowa oka, alergia czy coś pilnego
Skąd się biorą łzawiące oczy i rdzawe zacieki, jak odróżnić budowę oka od alergii, co może zmienić karma, a czego nie, i kiedy jechać od razu.
Dlaczego psu łzawią oczy?
Albo oko produkuje więcej łez, bo coś je drażni, albo łzy nie mają którędy odpływać do nosa. U psów najczęściej winna jest budowa: płytkie oczodoły, podwinięte powieki, źle rosnące rzęsy, włosy przy kąciku oka albo wąski kanalik łzowy.
Czy łzawienie oczu u psa może być od alergii?
Tak. Łzawienie alergiczne zwykle dotyczy obu oczu, łzy są przejrzyste, spojówki różowe, a pies pociera pysk. Prawie zawsze towarzyszą mu inne objawy alergii: świąd łap, uszu albo brzucha.
Skąd się biorą rdzawe zacieki pod oczami psa?
Łzy zawierają porfiryny, naturalne barwniki, które na stale wilgotnej, jasnej sierści ciemnieją do rdzawego koloru. Wilgoć sprzyja też drożdżakom i bakteriom, które pogłębiają kolor i dają zapach.
Kiedy łzawiące oko to pilna sprawa?
Gdy pies mruży oko, trzyma je zamknięte, pociera je łapą, białko jest mocno czerwone, rogówka zmętniała albo z oka płynie gęsta, żółta lub zielona wydzielina. Wtedy jedź do weterynarza tego samego dnia.
W skrócie: Łzawienie oczu u psa ma najczęściej przyczynę w budowie oka i powiek albo w niedrożnym odpływie łez. Alergia, pokarmowa lub środowiskowa, też może dawać łzawienie, zwykle obustronne i razem ze świądem skóry. Rdzawe zacieki to porfiryny z łez na jasnej sierści, a nie osobna choroba. Karma może pomóc tylko wtedy, gdy łzawienie jest częścią alergii pokarmowej. Mrużenie, ból, zaczerwienienie lub zmętnienie oka wymagają wizyty tego samego dnia.
Pod oczami psa robią się mokre, rdzawe smugi, które nie schodzą mimo przecierania. Albo oczy łzawią od tygodni i nie wiesz, czy to alergia, czy „uroda rasy”. Ten tekst pomoże Ci odróżnić przyczyny, zrozumieć, skąd brązowy kolor, i wiedzieć, kiedy nie czekać.
Skąd się bierze nadmiar łez
Łzy powstają cały czas, a w zdrowym oku spływają dwoma małymi otworami w kąciku oka i kanalikiem do nosa. Na pysk wylewają się wtedy, gdy oko produkuje ich więcej, bo coś je drażni, albo gdy odpływ jest za mały, zagięty lub zablokowany. U psów częściej chodzi o odpływ i drażnienie niż o samą nadprodukcję.
Ma to ogromne znaczenie praktyczne. Jeśli łzawienie wynika z budowy oka, żadna karma go nie zatrzyma. Jeśli z alergii, zmiana diety może pomóc, ale tylko wtedy, gdy pies rzeczywiście jest uczulony na coś w misce.
Budowa oka czy alergia: jak je odróżnić
Najlepszą wskazówką jest to, co dzieje się poza okiem. Pies z alergią rzadko ma tylko łzawiące oczy, prawie zawsze swędzi go coś jeszcze.
| Przyczyna | Typowe cechy | Kogo dotyczy częściej |
|---|---|---|
| Płytkie oczodoły, wyłupiaste oczy | Łzawienie stałe, od młodości, powieki nie domykają się całkiem | Rasy krótkoczaszkowe: shih tzu, mops, buldog francuski, pekińczyk |
| Podwinięty brzeg powieki | Rzęsy i sierść trą o oko, mrużenie, zaczerwienienie, często przy wewnętrznym kąciku | Rasy krótkoczaszkowe, shar pei, chow chow, niektóre rasy olbrzymie |
| Dodatkowe lub źle rosnące rzęsy | Łzawienie, mruganie, czasem zaczerwienienie spojówki | Wiele ras małych i średnich |
| Fałd nosowy, włosy przy kąciku oka | Włosy dotykają rogówki, kącik stale wilgotny | Shih tzu, maltańczyk, pudel, mops |
| Wąski lub niedrożny kanalik łzowy | Łzawienie stałe, czasem z jednego oka, oko spokojne, bez zaczerwienienia | Rasy małe, psy po przebytych zapaleniach |
| Alergia pokarmowa lub środowiskowa | Oba oczy, przejrzyste łzy, różowe i obrzęknięte spojówki, pocieranie pyska, świąd łap, uszu, brzucha | Psy z innymi objawami alergii |
| Wrzód rogówki, ciało obce, jaskra, zapalenie wnętrza oka | Nagły początek, często jedno oko, ból, mrużenie, gęsta wydzielina | Każdy pies; to sytuacje do pilnej oceny |
- łzawią oba oczy jednocześnie
- pies pociera pysk łapą lub o dywan
- liże łapy, drapie uszy, ma czerwony brzuch
- objawy nasilają się sezonowo albo trwają cały rok razem ze świądem
- łzy są przejrzyste, oko nie boli
- łzawi jedno oko
- łzawienie jest od szczenięcia i nic poza nim nie swędzi
- widać włosy lub rzęsy przy rogówce
- pies mruży oko albo unika światła
- wydzielina jest gęsta, żółta lub zielona
Mokre oko to nie to samo co lepka wydzielina
Właściciele często wrzucają do jednego worka przejrzyste łzy i gęstą wydzielinę, a to dwa różne problemy. Przejrzyste, wodniste łzy na pysku to łzawienie. Lepka, szara, żółta albo zielona wydzielina w kąciku oka to sygnał zapalenia, zakażenia albo, paradoksalnie, zbyt suchego oka.
Suche oko produkuje za mało wodnistej części łez, więc zostaje gęsty śluz. Pies ma wtedy matową rogówkę, czerwone spojówki i lepkie strupki w kącikach, a właściciel myśli, że oko „łzawi”. To choroba, która nieleczona uszkadza rogówkę, dlatego każdą gęstą wydzielinę trzeba pokazać lekarzowi.
W gabinecie weterynarz zwykle sprawdza trzy rzeczy. Paskiem bibuły mierzy ilość łez. Barwnikiem fluoresceiną szuka uszkodzeń rogówki, a jeśli barwnik po kilku minutach pojawi się w nosie, wie, że kanalik jest drożny. Pod powiększeniem ogląda powieki i rzęsy. Te proste badania zwykle rozstrzygają, czy szukać przyczyny w oku, czy w alergii.
Porfiryny: dlaczego biała sierść brązowieje
Łzy i ślina psa zawierają porfiryny, naturalne barwniki, które na stale wilgotnej sierści i pod wpływem światła ciemnieją do rdzawego, czerwonobrązowego koloru. Na czarnej sierści tego nie widać, na białej widać od razu.
Stale wilgotna sierść to też dobre miejsce dla bakterii i drożdżaków, które pogłębiają brązowy odcień i dają nieprzyjemny zapach. Zacieki pachnące i lepkie to więc inny problem niż suche przebarwienie i warto je pokazać lekarzowi.
Ten sam mechanizm działa na łapach i brodzie psa, który często się wylizuje. Brązowe łapy przy białej sierści bywają mapą świądu, o czym więcej w tekście o brązowieniu białej sierści u psa. Zacieki same w sobie nie są chorobą. To ślad, że łez jest za dużo albo nie mają gdzie odpływać, więc przyczyny trzeba szukać w oku, a nie w sierści.
Co ma do tego karma, a czego nie obiecywać
Karma może zmniejszyć łzawienie tylko wtedy, gdy jest ono częścią alergii pokarmowej. Wtedy pies przez co najmniej 8 tygodni je karmę z białkiem, którego wcześniej nie znał, albo karmę hydrolizowaną, bez żadnych innych przysmaków. Łzawienie oceniasz razem ze świądem, uszami i kupą, a nie osobno.
Jeśli łzawienie wynika z budowy oka, płytkich oczodołów albo wąskiego kanalika, karma nie zmieni ilości łez. Uczciwie: żadna karma nie usunie zacieków u psa z wyłupiastymi oczami i fałdem nosowym. Może najwyżej nie dokładać problemów skórnych dookoła oka.
W internecie krążą twierdzenia, że zacieki powoduje konkretny składnik karmy, woda z kranu albo plastikowa miska. Nie ma na to dobrych dowodów. Jeśli zmieniasz kilka rzeczy naraz i zacieki słabną, nie wiesz, co zadziałało, a często była to po prostu częstsza pielęgnacja.
Gdy weterynarz wykluczy przyczyny w oku i podejrzewa alergię pokarmową, do diety eliminacyjnej nadają się karmy z białkiem, którego pies nie jadł. Przed wyborem sprawdź skład: Kłaczek Menu Konina ma drożdże browarnicze, groch i pestki, Dogs Plate Vet Hypoallergic z kozą ma olej z kryla i mączkę z małży, a próbka PeptiCare Skin Balance opiera się na rybie i ma olej sojowy. Żadna z nich nie jest środkiem na zacieki.
Kłaczek Menu Konina 400 g
jedno białko zwierzęce
Konina to białko, którego większość psów nie jadła, dlatego często od niej zaczyna się dietę eliminacyjną przy podejrzeniu alergii.
Jeśli razem z oczami pies ma inne objawy alergii, zacznij od dziennika objawów. W kolumnie „oczy” wystarczy prosta ocena: suche, wilgotne, mokre.
Codzienna pielęgnacja okolic oczu
Pielęgnacja nie zmniejszy ilości łez, ale ogranicza przebarwienia, zapach i podrażnienie skóry pod okiem.
- Przecieraj raz lub dwa razy dziennie Wacik zwilżony solą fizjologiczną albo przegotowaną, letnią wodą. Każde oko osobnym wacikiem, od kącika na zewnątrz.
- Osuszaj Suchym wacikiem albo miękką ściereczką. Wilgoć szkodzi bardziej niż sam kolor.
- Skracaj sierść przy oczach Najlepiej u groomera, żeby włosy nie dotykały oka. Nie tnij nożyczkami przy samym oku, jeśli pies się wierci.
- Nie używaj kosmetyków dla ludzi Chusteczki z perfumami, płyny do demakijażu, napar z rumianku czy ziół mogą podrażnić oko lub zostawić drobinki.
- Nie zakraplaj nic z domowej apteczki Krople ze sterydem przy uszkodzonej rogówce potrafią bardzo szybko pogorszyć stan oka.
- Rób zdjęcie co tydzień W tym samym świetle. Zobaczysz, czy zacieki narastają, czy słabną.
Kiedy do weterynarza
Część problemów z oczami nie może czekać do przyszłego tygodnia. Jedź tego samego dnia, jeśli:
- pies mruży oko, trzyma je zamknięte, pociera je łapą lub o dywan,
- białko oka jest mocno zaczerwienione albo oko wygląda na powiększone,
- rogówka jest zmętniała, sina lub widzisz na niej plamkę,
- z oka płynie gęsta, żółta lub zielona wydzielina,
- łzawienie zaczęło się nagle, zwłaszcza po spacerze w wysokiej trawie,
- doszło do urazu oka lub jego okolicy,
- pies ma obrzęk powiek i pyska albo problem z oddychaniem.
Co możesz zrobić już dziś
- Obejrzyj oczy przy dziennym świetle Czy łzawią oba, czy jedno, czy białko jest czerwone, czy pies mruży. Przy bólu lub mrużeniu nie czekaj.
- Przetrzyj, osusz i sfotografuj Zdjęcie zacieków to punkt odniesienia na kolejne tygodnie.
- Sprawdź resztę ciała Lizanie łap, drapanie uszu, czerwony brzuch, częste kupy. Oceń świąd w skali 0–10, opis w tekście o świądzie u psa.
- Umów wizytę Poproś o badanie ilości łez, barwienie rogówki i sprawdzenie drożności kanalików.
- Zaplanuj dietę, jeśli trzeba Gdy lekarz wykluczy przyczyny w oku i podejrzewa alergię pokarmową, wybierzcie białko, którego pies nie jadł, np. koninę, kozinę albo karmę hydrolizowaną.
Najczęstsze pytania
Czy łzawienie oczu u psa może być od karmy?
Może, jeśli pies ma alergię pokarmową i łzawienie jest jednym z jej objawów. Wtedy zwykle towarzyszą mu świąd skóry, problemy z uszami lub brzuchem. Samo łzawienie bez innych objawów częściej ma przyczynę w budowie oka.
Jak usunąć rdzawe zacieki pod oczami psa?
Codzienne przecieranie i osuszanie zatrzymuje powstawanie nowych zacieków. Stare przebarwienia schodzą dopiero wtedy, gdy sierść odrośnie i zostanie przycięta, co trwa tygodnie. Bez zmniejszenia ilości łez zacieki będą wracać.
Dlaczego zacieki widać tylko u białych psów?
Porfiryny barwią każdą sierść, ale na ciemnej po prostu ich nie widać. U psów białych i kremowych rdzawy kolor jest wyraźny od pierwszych dni.
Czy łzawienie przy alergii jest groźne?
Samo w sobie zwykle nie, ale przewlekle podrażnione spojówki łatwiej ulegają zakażeniom, a pies pocierający oczy może uszkodzić rogówkę. Dlatego oko z wydzieliną lub zaczerwienieniem powinien obejrzeć lekarz.
Czy mogę przemywać oczy psa rumiankiem?
Lepiej nie. Domowy napar nie jest jałowy, drobinki ziół mogą podrażnić oko, a rumianek to roślina, na którą też można być uczulonym. Bezpieczniejsza jest sól fizjologiczna lub przegotowana, letnia woda.
Czy woda filtrowana albo miska ze stali zmniejszą zacieki?
Nie ma dobrych dowodów, że rodzaj wody czy miski wpływa na zacieki. Ilość łez zależy od oka, powiek i kanalików. Czystą miskę i świeżą wodę pies powinien mieć zawsze, ale nie oczekuj, że to usunie przebarwienia.
Czy mogę zakroplić psu krople do oczu dla ludzi?
Nie bez zgody lekarza. Część kropli dla ludzi zawiera substancje, które przy uszkodzonej rogówce pogarszają stan oka. Do przemywania wystarczy sól fizjologiczna, a krople lecznicze dobiera weterynarz po badaniu.
Po jakim czasie dieta zmniejszy łzawienie?
Jeśli łzawienie wynika z alergii pokarmowej, poprawa przychodzi zwykle razem z poprawą skóry, czyli po kilku tygodniach. Ocenę robi się po co najmniej 8 tygodniach diety. Więcej w artykule po jakim czasie widać efekty zmiany karmy.
- Łzawienie u psa najczęściej wynika z budowy oka i powiek albo z niedrożnego odpływu łez.
- Za alergią przemawiają oba oczy, przejrzyste łzy i świąd w innych miejscach ciała.
- Rdzawe zacieki to porfiryny z łez na jasnej sierści, a nie osobna choroba.
- Karma może pomóc tylko przy alergii pokarmowej, sprawdzonej dietą eliminacyjną przez co najmniej 8 tygodni.
- Mrużenie, ból, zaczerwienienie, zmętnienie lub gęsta wydzielina oznaczają wizytę tego samego dnia.
